Zijn portofoons licentievrij? Alles over PMR446
Licentievrije portofoons (PMR446) mag iedereen gebruiken, ook zakelijk. Wat zijn de regels en wanneer heb je een RDI-vergunning nodig?
Kort antwoord: Een deel wel. Portofoons op PMR446 (446,0 tot 446,2 MHz, maximaal 0,5 watt) mag iedereen in Nederland zonder vergunning gebruiken, privé en zakelijk. Voor een winkel, restaurant of hotel is dat vaak genoeg. Wil je meer bereik, een repeater of een kanaal met minder kans op meeluisteraars, dan heb je een vergunning van de RDI nodig.
Wat is PMR446?
PMR446 is een Europese frequentieband voor portofoons die bedoeld zijn voor communicatie over korte afstand. In Nederland staat het in de Regeling gebruik van frequentieruimte zonder vergunning en zonder meldingsplicht 2015. Je hoeft je toestel nergens aan te melden en je betaalt geen vergunningskosten.
De spelregels zijn kort:
- Frequentieband: 446,0 tot 446,2 MHz.
- Vermogen: maximaal 500 milliwatt (0,5 watt).
- Kanaalbreedte: 6,25 of 12,5 kHz, zodat zowel analoge als digitale toestellen passen.
- Goedgekeurd toestel: het apparaat moet voldoen aan het Besluit radioapparaten 2016. Koop daarom een toestel dat voor de Europese markt is gemaakt, met CE-markering.
- Geen storing veroorzaken: je mag anderen niet hinderen.
Sinds 2018 zijn er 16 PMR446-kanalen. Daarnaast bestaan er digitale licentievrije toestellen. Analoge en digitale toestellen kunnen elkaar meestal niet verstaan, dus kies binnen één team voor hetzelfde type.
De RDI zegt het zelf duidelijk: iedereen mag deze frequenties gebruiken. Dat is het voordeel en meteen het nadeel. Je deelt de kanalen met iedereen in de buurt.
Licentievrij of met vergunning: de verschillen
| Licentievrij (PMR446) | Met vergunning | |
|---|---|---|
| Vergunning | Niet nodig | Aanvragen bij de RDI, of geregeld via het verhuurbedrijf |
| Kosten | Alleen het toestel | Toestel plus jaarlijkse vergunningskosten |
| Vermogen | Maximaal 0,5 watt | Hoger, afhankelijk van vergunning en toestel |
| Bereik | Geschikt voor één gebouw of klein terrein | Groter, met een repeater nog meer |
| Meeluisteren en storing | Iedereen kan op hetzelfde kanaal zitten | Zakelijke frequentie, bij een eigen frequentie de beste bescherming |
| Repeater | Hoort niet bij PMR446 | Mogelijk met een vergunning voor een vaste frequentie |
| Past bij | Winkel, horeca, hotel, kleine evenementen | Beveiliging, BHV, industrie, grote evenementen |
De RDI kent drie soorten vergunningen voor zakelijke portofoons. Een vergunning voor laag vermogen en landelijk gebruik is de goedkoopste: je deelt frequenties met andere bedrijven. Een vergunning voor een vaste, exclusieve frequentie in een bepaald gebied is duurder, maar geeft de beste bescherming tegen storing en kan ook een repeater dekken. De derde is een tijdelijke vergunning voor verhuurbedrijven. Huur je portofoons met vergunning, dan regelt het verhuurbedrijf de frequentie en gebruik je die maximaal twee weken achter elkaar op dezelfde locatie.
Wanneer je precies een vergunning nodig hebt, en welke, lees je in Heb ik een frequentievergunning van de RDI nodig?
Wil je weten hoe analoge en digitale portofoons van elkaar verschillen? Lees dan ook Wat is het verschil tussen DMR, analoog en TETRA?
Waar loop je tegenaan met licentievrije portofoons?
Licentievrije portofoons werken in veel winkels en restaurants prima. Ken wel de grenzen:
- Anderen kunnen meeluisteren. De winkel naast je, een bouwploeg op straat of kinderen met speelgoedwalkietalkies kunnen op hetzelfde kanaal zitten. Een subtoon (een code die je instelt) filtert hun gesprekken voor jou weg, maar zij kunnen jou nog steeds horen. Noem dus geen kassacodes, namen van gasten of andere gevoelige zaken.
- Beperkt bereik. Met 0,5 watt en een korte, vaste antenne kom je in een normaal winkelpand of restaurant goed rond. Door dikke betonvloeren, naar een kelder of over een groot terrein loop je sneller tegen grenzen aan. Meer in Wat is het bereik van een portofoon?
- Geen hulp bij storing. De RDI doet geen storingsonderzoek voor licentievrije apparatuur. Heb je last van iemand anders, dan wissel je zelf van kanaal of subtoon.
- Minder geschikt voor veiligheid. Voor bijvoorbeeld bedrijfshulpverlening wijst de RDI op een grotere kans op uitval. Gebruik je portofoons voor BHV of ontruiming, maak dan een risicoanalyse en zorg voor een plan B. Welke portofoon wel bij BHV past, lees je in Welke portofoons zijn geschikt voor BHV?
Welke licentievrije portofoon past bij retail en horeca?
In winkels en horeca draait het om drie dingen: gasten mogen er weinig van merken, het toestel moet een hele dienst meegaan en het moet tegen een stootje kunnen. Uit ons assortiment:
| Toestel | Sterk punt | Volgens de fabrikant |
|---|---|---|
| Motorola CLP446e | Klein en licht, met oortje, ook als Bluetooth-versie | Gemaakt voor bediening, gastheren en winkelvloer |
| Kenwood PKT-300 | Compact, met display en batterijbesparing | 16 kanalen, IP52, tot 18 uur (24 uur met batterijbesparing), 140 gram |
| Kenwood TK3501 | Stevig, voor keuken, magazijn en terras | IP54, tot 20 uur met batterijbesparing, 210 gram |
De accuduur geldt bij normaal gebruik: 5 procent zenden, 5 procent ontvangen en 90 procent stand-by. Praat je team veel, reken dan op minder.
Loop bij de keuze ook deze punten na:
- Oortje: met een oortje of clipje horen gasten de gesprekken niet.
- Laadstation: een multilader voor zes toestellen voorkomt gezoek naar losse laders na sluitingstijd.
- Stof en spatwater: in de keuken en op het terras wil je minimaal IP54.
- Kanalen per team: bijvoorbeeld bediening, keuken en bar elk een eigen kanaal, met één kanaal voor iedereen.
Een situatie die we vaak zien: een restaurant met terras, twee zalen en een keuken in de kelder werkt met zes licentievrije portofoons. De gastvrouw, drie bedieningsmedewerkers, de bar en de chef zitten op één kanaal. Boven werkt dat goed, maar in de keuken valt de verbinding af en toe weg door de betonvloer. De oplossing is dan eerst testen met een sterker toestel op een zakelijke frequentie. Werkt de licentievrije set overal, dan heb je niets extra’s nodig.
Hoe R&S je helpt
Twijfel je of licentievrij genoeg is voor jouw zaak? Doe de keuzehulp of bel ons op 088-7710177. We vragen naar je pand, het aantal mensen en waar het bereik lastig kan zijn.
Wil je het eerst zelf proberen? Vraag een kosteloze proefplaatsing aan. Bel even kort, dan programmeren wij de toestellen en streven we ernaar ze binnen 24 uur te versturen. Je test ze een weekend tot een week op je eigen locatie. Werkt het niet, dan kost het je niets.
Licentievrije portofoons koop je in de webshop. Voor een drukke periode of een evenement kun je ze ook huren via het huuraanvraagformulier. Organiseer je een evenement, lees dan ook Hoeveel portofoons heb ik nodig voor een evenement?
Veelgestelde vragen
Mag ik een licentievrije portofoon zakelijk gebruiken?
Ja. Volgens de RDI mag vergunningvrij frequentiegebruik zowel privé als zakelijk. Je toestel moet wel voldoen aan de Europese regels.
Kan iemand anders mijn gesprekken horen?
Ja, dat kan. Iedereen met een PMR446-portofoon in de buurt kan op hetzelfde kanaal zitten. Bespreek daarom geen gevoelige informatie via een licentievrije portofoon.
Mag ik een langere antenne of meer vermogen gebruiken?
Nee. Het maximale vermogen is 0,5 watt en PMR446-toestellen zijn gemaakt met een vaste antenne. Heb je meer bereik nodig, kies dan een portofoon met vergunning.
Kunnen licentievrije portofoons praten met portofoons met vergunning?
Meestal niet, omdat ze op andere frequenties werken. Kies binnen één team daarom voor één soort toestel.
Heb ik een vergunning nodig als ik portofoons huur?
Bij licentievrije huurportofoons niet. Huur je zakelijke portofoons met vergunning, dan regelt het verhuurbedrijf de frequentie voor je.

