Kennisbank R&S Communications: uitleg en antwoorden over portofoons

Wat is 4G PTT en wanneer kies je het boven een portofoon?

4G PTT: portofoon via het mobiele netwerk, met bereik in heel Nederland. Wanneer kies je het boven DMR? Vergelijking, checklist en advies.

Kort antwoord: 4G PTT is een portofoon die via het mobiele netwerk praat in plaats van via een eigen radiofrequentie. Je hebt daardoor bereik in heel Nederland, zonder repeater of frequentievergunning. Kies het als je teams over meerdere locaties of onderweg werken. Werk je op één terrein, in kelders of in gebouwen met slecht mobiel bereik, dan is een DMR-portofoon meestal beter.

Hoe werkt 4G PTT?

PTT staat voor push-to-talk: je drukt op de knop en je hele groep hoort je, net als bij een gewone portofoon. Het verschil zit onder de motorkap. Een gewone portofoon zendt rechtstreeks naar de andere toestellen, of via een repeater. Een 4G-portofoon stuurt je stem als data over het mobiele netwerk naar een server, en die verdeelt het gesprek over alle toestellen in de groep.

Daardoor maakt de afstand tussen collega’s niet meer uit. Een verkeersregelaar in Rotterdam en een uitvoerder in Utrecht zitten gewoon in dezelfde groep. Zolang beide toestellen mobiel bereik hebben, kunnen ze met elkaar praten.

In de praktijk heb je drie dingen nodig:

  • Een 4G-portofoon met een simkaart. Uit ons assortiment bijvoorbeeld de Motorola TLK 100, TLK 110 en TLK 150 en toestellen van Inrico, zoals de T740.
  • Een spreekdienst, het platform dat de gesprekken verdeelt. Bij de Motorola TLK-serie is dat WAVE PTX. Hiervoor betaal je een licentie of abonnement per toestel.
  • Een databundel op de simkaart. Spraak via PTT gebruikt weinig data, maar zonder dataverbinding werkt het toestel niet.

Huur je bij ons, dan zit de spreekdienst in de huurprijs en hoef je zelf niets te regelen. De toestellen komen geprogrammeerd en opgeladen, met een groep per team. Hoe de spreekdienst van Motorola werkt, lees je in Wat is WAVE PTX en hoe werkt het?

4G PTT en een gewone portofoon naast elkaar

4G PTTDMR-portofoon (eigen frequentie)
BereikOveral waar mobiel bereik is, in heel NederlandEnkele kilometers, meer met een repeater
VergunningGeen frequentievergunning nodigFrequentievergunning van de RDI, behalve bij licentievrije toestellen
Doorlopende kostenLicentie of abonnement per toestel, plus dataVergunning, geen abonnement per toestel
In kelders, tunnels, parkeergaragesAfhankelijk van mobiel bereik, vaak zwakWerkt meestal goed op korte afstand
Bij drukte op het netwerkKan haperen als duizenden mensen tegelijk het netwerk gebruikenEigen kanaal, geen last van publiek
Snelheid van het gesprekKorte vertraging na het indrukken van de knopVrijwel direct
Extra functiesGPS, groepen, gesprek met één persoon, vaak ook berichtenAfhankelijk van het toestel: GPS, noodknop, berichten

De vertraging bij 4G PTT is klein, maar je merkt hem wel als je snel over en weer praat. Voor een uitvoerder die een vrachtwagenchauffeur de weg wijst maakt dat niets uit. Voor een verkeersregelaar die een kruispunt vrijgeeft wil je liefst een directe verbinding.

Wanneer kies je 4G PTT?

4G PTT is sterk als je mensen verspreid werken. Denk aan:

  • Bouw en infra met meerdere werkvakken. Een project langs een snelweg of spoorlijn van tien kilometer of meer is met gewone portofoons alleen goed te dekken met repeaters. Met 4G PTT praat iedereen meteen met elkaar, ook de planner op kantoor.
  • Uitvoerders, transport en bevoorrading. Chauffeurs die tussen bouwplaats, depot en leverancier rijden, blijven bereikbaar. De Motorola TLK 150 is gemaakt voor in het voertuig en werkt op 12 en 24 volt.
  • Gemeentelijke buitendienst en handhaving. Teams die door de hele gemeente rijden en lopen, zitten in één groep met de centrale. Via GPS zie je op een kaart waar iedereen is.
  • Tijdelijke projecten zonder vergunning. Je hoeft geen frequentie aan te vragen en geen repeater te plaatsen. Dat scheelt tijd als een project snel moet starten.

Werk je met alleenwerkers, zoals schouwers of beheerders van gemalen? Dan is een man-down-functie handig. De Motorola TLK 110 heeft volgens de fabrikant een valalarm en een alleenwerkerfunctie, is waterdicht en stofdicht volgens IP67 en weegt 197 gram met accu.

Wanneer is een gewone portofoon beter?

4G PTT is niet voor elke situatie de beste keuze. Een DMR-portofoon is vaak slimmer als:

  • Je op één terrein werkt. Op een bouwplaats, industrieterrein of evenemententerrein van een paar honderd meter dek je alles met gewone portofoons, zonder abonnement per toestel.
  • Er veel publiek is. Op een festival of bij een stadionwedstrijd gebruiken tienduizenden bezoekers tegelijk het mobiele netwerk. Dan kan 4G haperen precies op het moment dat je het nodig hebt.
  • Je onder de grond of in beton werkt. Kelders, tunnels en parkeergarages hebben vaak slecht mobiel bereik. Hoe ver een gewone portofoon daar komt, lees je in Wat is het bereik van een portofoon?
  • Snelle afstemming nodig is. Verkeersregelaars op één kruispunt willen elkaar direct horen, zonder vertraging en zonder afhankelijk te zijn van een provider.

Lees voor de verschillen tussen de radiotechnieken ook ons artikel Wat is het verschil tussen DMR, analoog en TETRA?

Waar let je op bij een 4G-portofoon?

Loop deze punten na voordat je kiest:

  • Dekking op jouw locaties. Test het toestel op de plekken waar je echt werkt, ook binnen en onder de grond.
  • Netwerk. Kies een toestel dat via 4G werkt. De oude 2G- en 3G-netwerken worden uitgezet; KPN stopt op 1 december 2027 met 2G.
  • Accu. De TLK 110 haalt volgens Motorola tot 18 uur bij normaal gebruik. Reken bij koud weer en veel praten op minder.
  • Robuustheid. Voor buitenwerk wil je minimaal IP54, in de bouw liefst IP67.
  • Abonnement. Vraag wat de spreekdienst per toestel per maand of jaar kost en hoe lang het contract loopt.
  • Veiligheidsfuncties. Noodknop, man-down en GPS als er alleen gewerkt wordt.
  • Samenwerking met bestaande portofoons. 4G- en DMR-toestellen praten niet rechtstreeks met elkaar. Een koppeling tussen beide systemen is soms mogelijk, maar vraagt extra apparatuur.

Een situatie die we vaak zien: een aannemer werkt aan een weg over een lengte van vijftien kilometer, met verkeersregelaars bij elke afzetting en uitvoerders die heen en weer rijden. De beste oplossing is dan vaak een combinatie. De verkeersregelaars per werkvak gebruiken gewone portofoons, omdat ze dicht bij elkaar staan en direct moeten kunnen schakelen. De uitvoerders en de planner gebruiken 4G PTT, zodat ze over het hele traject bereikbaar zijn. Welke toestellen verkeersregelaars per werkvak gebruiken, lees je in Welke portofoons gebruiken verkeersregelaars?

Hoe R&S je helpt

Twijfel je tussen 4G PTT en een gewone portofoon? Doe de keuzehulp of bel ons op 088-7710177. We kijken met je naar het aantal gebruikers, de afstanden en de plekken waar je werkt.

Wil je eerst zelf testen of 4G PTT op jouw project goed werkt? Vraag een kosteloze proefplaatsing aan. Bel even kort, dan programmeren wij de toestellen en streven we ernaar ze binnen 24 uur te versturen. Je test ze een weekend tot een week. Werkt het niet, dan kost het je niets.

Voor een tijdelijk project kun je 4G-portofoons ook huren via het huuraanvraagformulier. Kopen kan via de webshop.

Veelgestelde vragen

Heb je voor 4G PTT een frequentievergunning nodig?

Nee. Een 4G-portofoon gebruikt het mobiele netwerk, dus je hebt geen eigen frequentie of vergunning van de RDI nodig. Je betaalt wel voor de spreekdienst en een simkaart met data.

Werkt 4G PTT overal in Nederland?

Het werkt overal waar mobiel bereik is. In kelders, tunnels en sommige parkeergarages kan het bereik zwak zijn of wegvallen. Test daarom vooraf op de plekken waar je werkt.

Kan een 4G-portofoon praten met een gewone portofoon?

Niet rechtstreeks. Met een koppeling tussen het 4G-platform en het portofoonnetwerk is het in sommige gevallen mogelijk, maar daar is extra apparatuur voor nodig.

Kan ik 4G-portofoons huren?

Ja. R&S verhuurt onder meer de Motorola TLK 110 en de Inrico T740. Bij huur zit de spreekdienst in de prijs en komen de toestellen geprogrammeerd en opgeladen.

Blijft mijn 4G-portofoon werken als 2G en 3G stoppen?

Ja, zolang het toestel via 4G werkt. PTT gebruikt een dataverbinding en heeft het oude 2G- of 3G-netwerk niet nodig.

Meer in de kennisbank

Winkelwagen